Borstkankerscreening maakt ziek

Borstkankerscreening, het zou de overlevingskans van vrouwen verhogen. Tot daar de theorie, in werkelijkheid lijkt het beter juist niet te screenen. Dat is goed voor de gezondheid van vrouwen en… onze portemonnee.

Borstkankerscreening maakt ziek?
Borstkankerscreening goed idee?

Artsen, borstkankerscreenings-centra en ziekenhuizen verdienen veel geld aan de screenings van borsten. Dat komt omdat artsen nog vaak het diagnostisch screenings-programma toepassen. Dit onderzoek levert hen minstens 110 euro op, waarvan de patiënt 15 euro betaalt en de gemeenschap (het RIZIV) 95 euro. Volgens een Terzake (3/10/20113) rapportage kan de overheid nochtans 45.500.000 euro besparen. Elke Roex stelt voor dat de overheid artsen beloont die het tweejaarlijks preventief screenings-programma toepassen. Hiervoor krijgt de arts vandaag nog 66 euro, voor de patiënt is het gratis en het RIZIV betaalt 66 euro.

Betere gezondheid door massale borstkankerscreening?

Het wereldvermaard, onafhankelijk Nordic Cochrane onderzoekscentrum schreef een uitstekende patiëntenfolder over zin en onzin van borstkankerscreening. Goed onderzoek toont aan dat screening de kans op borstkanker-sterfte niet verlaagt. Screening bestraalt vrouwen en dit kan hun kans op borstkanker verhogen. Hoe zit het nu met de gezondheidsvoordelen. Ze berekenden dat als je 1000 vrouwen 10 jaar screent, dan:

  • kan je de vroegtijdige dood van één op de 1000 vrouwen voorkomen
  • verliezen 5 op de 1000 vrouwen onnodig gezonde borsten door chirurgie
  • is  het vals alarm bij 100 op de 1000 vrouwen, wat zorgt voor psychologische schade, onzekerheid en angst.

Waar voor ons geld?

In de dagelijkse praktijk worden preventieve en diagnostische borstkankerscreenings door elkaar gebruikt, dus ik ga uit van één screening per vrouw om het anderhalf jaar die gemiddeld 80 euro kost aan het RIZIV. Voor 1000 vrouwen, betaalt de samenleving op 10 jaar dan ruwweg 500.000 euro. Wat krijgen we hiervoor terug? Het kan geen kwaad dit te herhalen:

  • Eén vrouw op 1000 is niet overleden door borstkanker
  • 5 vrouwen op 1000 verliezen hun gezonde borsten
  • 1 op 10 vrouwen krijgen vals alarm wat zorgt voor onzekerheid en angst

Screening op borstkanker is verre van een rooskleurig verhaal. Het kost gigantisch veel geld, voorkomt bijna geen sterfte, geeft onnodige psychologische schade en verminkt gezonde vrouwen. Het advies van de Nordic Cochrane aan vrouwen die hun borsten willen screenen: lees onafhankelijke informatie en maak daarna een vrije, geïnformeerde keuze.

Lees Patiëntenfolder Borstkankerscreening met Mammografie

Wat denk jij: screenen of niet screenen? Schrijf een commentaar hieronder.

2 gedachten over “Borstkankerscreening maakt ziek”

  1. Beste collega Frederik,
    Dank voor Uw voordracht onlangs te Dendermonde voor VVT.
    Uw engagement en duidelijke uitleg voor dit speciale aspect van ons beroep maakten indruk.Vooral ik vond alles zeer boeiend en bij anderen rezen vragen op. Eindelijk….
    Ik heb een vraag gesteld niet dat ik iets wil ondergraven ,maar ik zou graag dat –fantastisch– experiment beter willen begrijpen waarin de overtuiging van de practicus een grote rol speelde in de pijnervaring van de patient.Dat verdient toch meer aandacht.Daarom mijn vraag aan U.Kan ik over de opstelling van dat experiment meer te weten komen.Mijn grootste probleem is dat onze xylocaine verdoving alle pijn gedurende minstens een uur weg houdt.Indien de ingreep zonder verdoving gebeurde ben ik wel akkoord.Die grafiek met die twee divergerende lijnen is de moeite.
    Ook de rest vond ik OK.Ik kom zeker nog eens luisteren.
    Grazie per tutto
    jaak

  2. Dag Jaak

    Het experiment kan je nalezen via de PubMed bibliotheek: Gracely RH, Dubner R, Deeter WR, Wolskee PJ (1985) Clinicians’ expectations influence placebo analgesia. Lancet 1: 43. PubMed
    Paar bedenkingen:
    Hoe weet je dat Xylocaïne alle pijn weghoudt tot 1 uur na de extractie? Heb je dat proefondervindelijk vastgesteld, of neem je dat aan? 😉
    Stel dat Xylocaïne de pijn minstens 1 uur onderdrukt, hoe verklaar je dan dat er een verschil is tussen de twee groepen patiënten? Anders gezegd, alle patiënten kregen Xylocaïne waardoor de twee groepen vergelijkbaar zijn. Door deze gecontroleerde situatie konden de onderzoekers nagaan of verwachtingen van de clinici onbewust de pijn van de patiënten beïnvloedden. Het is inderdaad een prachtig onderzoek.

    Beste groet
    Frederik

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *